ไอโซโทป ไอออน และมวลอะตอม: อะไรเปลี่ยนที่ไหน
ไอโซโทปต่างนิวตรอน ไอออนต่างอิเล็กตรอน ส่วนมวลอะตอมเฉลี่ยขึ้นกับสัดส่วน แยกสามการคำนวณ
ธาตุเดียวมีนิวตรอนและอิเล็กตรอนต่างกันได้
เลขอะตอม Z บอกจำนวนโปรตอน เลขมวล A รวมโปรตอนกับนิวตรอน จึงมีนิวตรอน=A−Z ประจุไอออนเกิดจากอิเล็กตรอนกับโปรตอนไม่เท่ากัน ไม่เอาไปบวกในเลขมวล
²⁷₁₃Al³⁺ มีโปรตอน 13 นิวตรอน 27−13=14 และอิเล็กตรอน 13−3=10 เครื่องหมาย 3+ ไม่แปลว่ามีโปรตอนเพิ่มสามหรือนิวตรอนลดสาม
| การเปลี่ยน | ปริมาณที่เปลี่ยน | สิ่งที่คง |
|---|---|---|
| เปลี่ยนไอโซโทปธาตุเดียว | นิวตรอน / เลขมวล | จำนวนโปรตอนและชนิดธาตุ |
| เสียอิเล็กตรอนเป็นไอออนบวก | อิเล็กตรอน | โปรตอนและนิวตรอนในนิวเคลียส |
| รับอิเล็กตรอนเป็นไอออนลบ | อิเล็กตรอน | โปรตอนและนิวตรอนในนิวเคลียส |
กล่าวถึงการเกิดไอออนปกติ ไม่ใช่ปฏิกิริยานิวเคลียร์ ²⁷Al กับ ²⁶Al เป็นไอโซโทปต่างกัน ส่วน Al กับ Al³⁺ เป็นสถานะประจุต่างกัน
ทศนิยมในตารางธาตุไม่ใช่เลขมวลของอะตอมหนึ่ง
เลขมวลเป็นจำนวนเต็มนับ มวลอะตอมเฉลี่ยถ่วงมวลไอโซโทปตามสัดส่วน สมมติธาตุที่แต่งขึ้นมีเพียงสองไอโซโทป มวล 20.0 u และ 22.0 u สัดส่วน 75% กับ 25% ค่าเฉลี่ยเป็น 20.0×0.75+22.0×0.25=20.5 u นี่คือค่าแบบจำลอง ไม่ใช่สัดส่วนวัดจริงของธาตุจริง
ใช้มวลและสัดส่วนที่โจทย์ให้ มวลไอโซโทปแม่นยำไม่จำเป็นเท่าเลขมวลจำนวนเต็ม มวลอะตอมสัมพัทธ์คือมวลเฉลี่ยต่ออะตอมของธาตุหารด้วย 1/12 ของมวลอะตอมคาร์บอน-12 หนึ่งอะตอม เป็นอัตราส่วนไร้มิติ จึงไม่มีหน่วย g หรือ mol
ตรวจเอง: ไอออน Z=8, A=18 ประจุ 2− มีโปรตอนแปด นิวตรอนสิบ อิเล็กตรอนสิบ คำนวณนิวเคลียสก่อนแล้วอิเล็กตรอน